Dzień Szachów (20 lipca): historia, zabawy i scenariusz zajęć

Światowy Dzień Szachów obchodzimy 20 lipca, w rocznicę założenia Międzynarodowej Federacji Szachowej w 1924 roku. Szachy kojarzą się z poważną grą dla dorosłych, ale ich podstawy świetnie sprawdzają się już u przedszkolaków: czarne i białe pola, figury z koroną i koniem, proste zasady ruchu. Dzień szachów w przedszkolu wypada w wakacje, więc najlepiej przeprowadzić go w przedszkolu dyżurnym, na półkolonii albo przenieść na czerwiec czy wrzesień. Nie chodzi o to, żeby czterolatek rozegrał partię, tylko żeby polubił kratkę, figury i myślenie o tym, co będzie za chwilę.

We wpisie znajdziesz historię święta, ciekawostki o szachach do przeczytania dzieciom i zabawy dla czterech grup wiekowych: 2-3 lata, 3-4 lata, 5-6 lat oraz klasy 1-3. Do tego prace plastyczne, zabawy ruchowe, scenariusz zajęć na około 45 minut, propozycje lektur i pomysły na współpracę z rodzicami. Najmłodsze dzieci w ogóle nie grają w szachy, tylko bawią się kolorami, skakaniem i koronami, a z każdym rokiem dochodzi jedna nowa zasada. Nie musisz znać się na szachach, bo wszystkie potrzebne zasady opisaliśmy przy zabawach.

Historia Dnia Szachów

Dzień Szachów upamiętnia 20 lipca 1924 roku, kiedy w Paryżu, podczas turnieju szachowego rozgrywanego przy okazji igrzysk olimpijskich, uczestnicy założyli Międzynarodową Federację Szachową, w skrócie FIDE. Federacja miała łączyć szachistów z różnych krajów i ustalać wspólne zasady gry i turniejów. Jej hasłem są łacińskie słowa „Gens una sumus”, czyli „Jesteśmy jedną rodziną”. Dziś do FIDE należy ponad dwieście narodowych związków szachowych z całego świata, w tym Polski Związek Szachowy.

Pomysł, żeby co roku świętować szachy właśnie w rocznicę powstania federacji, zaproponowało UNESCO, a FIDE ustanowiła Międzynarodowy Dzień Szachów w 1966 roku. Przez kolejne dziesięciolecia święto rozszerzało się na nowe kraje, a w 2013 roku obchodzono je już w 178 państwach. 12 grudnia 2019 roku Zgromadzenie Ogólne ONZ jednogłośnie przyjęło rezolucję uznającą 20 lipca za Światowy Dzień Szachów. ONZ widzi w szachach sposób na dialog, solidarność i kulturę pokoju, a także narzędzie wspierające edukację i włączanie ludzi niezależnie od wieku, płci czy pochodzenia.

Same szachy są dużo starsze niż federacja. Wywodzą się z dawnej gry, w którą grano w Indiach około półtora tysiąca lat temu, a potem przez Persję i świat arabski dotarły do Europy, gdzie z czasem nabrały dzisiejszych zasad. W Polsce Dzień Szachów obchodzą kluby, szkoły i biblioteki, często turniejami i pokazami gry na wielkich szachownicach w parkach. Tego samego dnia przypada Dzień Księżyca, więc w przedszkolu dyżurnym możesz połączyć oba tematy albo wybrać jeden z nich.

Po co obchodzić Dzień Szachów z dziećmi

Szachy uczą czekania na swoją kolej, przewidywania i przyjmowania porażki, a to umiejętności, nad którymi w przedszkolu pracuje się codziennie. Dziecko, które wie, że każda figura ma swój ruch, ćwiczy trzymanie się zasad i rozumie, że reguły obowiązują obie strony. Gra wymaga skupienia i patrzenia na całą planszę, więc rozwija uwagę i pamięć roboczą, czyli ważne obszary rozwoju poznawczego. Zabawy na kratce utrwalają też pojęcia przestrzenne: prosto, na ukos, do przodu, obok, róg i środek.

Dzień Szachów to także dobra lekcja emocji i relacji. Szachiści na początku i na końcu partii podają sobie rękę, a przegrany gratuluje zwycięzcy, co warto przećwiczyć z dziećmi w każdej grze, nie tylko w szachach. Rozmowa o tym, co czujemy, gdy przegrywamy, i jak zachować się fair, wspiera rozwój emocjonalny i społeczny. Zabawy ruchowe z figurami, skakanie jak skoczek i chodzenie po liniach jak wieża rozwijają z kolei koordynację i orientację w przestrzeni, więc temat obejmuje wszystkie obszary rozwoju.

Ciekawostki o szachach dla dzieci

Przed czytaniem ciekawostek pokaż dzieciom prawdziwą szachownicę i figury, żeby mogły je obejrzeć i dotknąć. Czytaj po trzy lub cztery ciekawostki i przy każdej pokazuj figurę, o której mowa. Zadawaj pytania, na przykład „Jak myślicie, która figura jest najważniejsza?”, i daj dzieciom zgadywać. Najmłodszym wystarczą ciekawostki o kolorach, koniu i koronie.

• Szachownica ma 64 pola. Jest to osiem rzędów po osiem pól, na przemian jasnych i ciemnych.
• Każdy gracz ma 16 figur. Na początku gry na planszy stoją więc 32 figury, białe i czarne.
• Pierwszy ruch zawsze należy do białych. Dlatego przed partią losuje się, kto gra białymi.
• Najważniejszą figurą jest król. Gra kończy się, gdy król zostanie zamatowany, czyli zaatakowany tak, że nie może uciec.
• Najsilniejszą figurą jest hetman. Potrafi chodzić daleko prosto i na ukos, a wiele osób nazywa go królową.
• Skoczek to jedyna figura, która przeskakuje inne. Wygląda jak głowa konia i chodzi po literze L.
• Goniec przez całą grę stoi na polach jednego koloru. Ten, który zaczyna na białym polu, nigdy nie stanie na czarnym.
• Pion chodzi tylko do przodu. Gdy dojdzie do końca planszy, może zamienić się w inną figurę, najczęściej w hetmana.
• Szachownicę kładzie się zawsze tak, żeby w prawym dolnym rogu przed graczem było jasne pole. Szachiści pamiętają to hasłem „białe pole po prawej”.
• Szachy wymyślono bardzo dawno temu w Indiach. Słowo „szach” pochodzi z języka perskiego i oznacza króla.

Zabawy dla najmłodszych (2-3 lata)

Dwulatki i trzylatki nie grają w szachy, ale mogą bawić się tym, z czego szachy są zrobione: kolorami czarnym i białym, kratką, koniem i koroną. Prawdziwych figur nie dawaj im do rąk, bo część z nich jest mała, a pionki mieszczą się w buzi. Zamiast nich używaj dużych klocków, pluszaków i papierowych koron. Każda zabawa trwa kilka minut i opiera się na naśladowaniu dorosłego.

Czarne do czarnego, białe do białego

Rozłóż na podłodze dwa koce albo dwa duże arkusze papieru: czarny i biały. Przygotuj koszyk dużych przedmiotów w tych kolorach, na przykład białe i czarne klocki, skarpety, kubeczki i kartonowe koła. Dzieci wyjmują po jednym przedmiocie, mówią albo pokazują jego kolor i zanoszą go na właściwy koc. Na koniec sprawdzacie razem, czy nic się nie pomyliło, i liczycie przedmioty na każdym kocu. Zabawa uczy rozpoznawania i nazywania kolorów i jest pierwszym krokiem do szachownicy.

Konik skacze przez płotki

Pokaż dzieciom obrazek skoczka szachowego i powiedz, że to konik, który umie przeskakiwać przez inne figury. Ułóż na podłodze kilka niskich przeszkód z klocków piankowych albo zwiniętych szarf. Dzieci są konikami: najpierw galopują dookoła sali, a potem po kolei przeskakują albo przechodzą wysokim krokiem przez przeszkody. Za każdym udanym skokiem możesz zawołać „hop, konik!”. Zabawa rozwija równowagę i koordynację, a dzieciom zostaje w pamięci, że szachowy konik skacze.

Wieża z klocków

Pokaż dzieciom szachową wieżę, trzymając ją w swojej dłoni, i powiedz, że wygląda jak wieża zamku. Każde dziecko buduje z dużych klocków własną wieżę, jak najwyższą, a ty pomagasz liczyć klocki. Potem stawiacie wszystkie wieże w rzędzie i sprawdzacie, która jest najwyższa, a która najniższa. Na koniec dzieci mogą ostrożnie zburzyć swoje wieże, co zawsze sprawia im dużą radość. Zabawa ćwiczy precyzję ruchów dłoni, liczenie i porównywanie wysokości.

Zabawy dla 3- i 4-latków

Trzylatki i czterolatki mogą już poznać wygląd figur i pierwsze zasady, ale wciąż przez zabawę ruchową i opowieść. Prawdziwe figury dajesz im tylko pod okiem dorosłego i zbierasz po zabawie. Wybierz dwie zabawy na jedno spotkanie i pozwól dzieciom dużo mówić. Jeśli w grupie są dzieci, które już grają w domu, poproś je o pomoc w pokazywaniu.

Worek z figurami

Włóż do płóciennego worka kilka szachowych figur: króla, hetmana, wieżę, skoczka i piona. Dziecko wkłada rękę do worka i bez patrzenia opisuje, co czuje: czy figura ma koronę, czy jest gładka, czy ma głowę konia. Potem zgaduje nazwę i wyjmuje figurę, żeby sprawdzić. Po kilku rundach wszystkie figury stoją w rzędzie, a dzieci układają je od najniższej do najwyższej. Zabawa rozwija zmysł dotyku, słownictwo i porównywanie wielkości.

Pion idzie tylko do przodu

Wyklej taśmą na podłodze kilka torów po osiem kratek, jeden obok drugiego. Dzieci są pionami i stoją na pierwszych kratkach. Na sygnał bębenka każdy pion robi jeden krok do przodu, a przy rundzie specjalnej, na dwa uderzenia, może zrobić dwa kroki, tak jak pion na początku gry. Pion nigdy nie cofa się i nie chodzi w bok, a kto się pomyli, wraca na start. Gdy dziecko dojdzie do końca toru, dostaje papierową koronę i zamienia się w hetmana, a ty wyjaśniasz, że tak dzieje się w prawdziwych szachach. Zabawa uczy trzymania się reguły i cierpliwości.

Król i jego straż

Wybierz jedno dziecko na króla, który dostaje koronę i może chodzić tylko po jednym małym kroku w dowolną stronę. Pozostałe dzieci dzielą się na strażników króla i dwóch łapiących. Strażnicy stoją blisko króla, a łapiący próbują dotknąć króla, zanim zasłonią go strażnicy. Po każdej rundzie zmieniacie role, żeby każdy mógł być królem. Porozmawiajcie, dlaczego w szachach wszystkie figury pilnują króla. Zabawa uczy współpracy i szybkiej reakcji, a przy okazji pokazuje, że król chodzi wolno, a jest najważniejszy.

Zabawy dla 5- i 6-latków

Starsze przedszkolaki mogą już poznać ruch kilku figur i rozegrać prostą grę na prawdziwej szachownicy. Nie wprowadzaj wszystkich zasad naraz, tylko po jednej figurze na dzień. Dobrze, jeśli dzieci pracują w parach i uczą się od siebie nawzajem. Zawsze zaczynajcie i kończcie grę uściśnięciem dłoni, jak prawdziwi szachiści.

Kto dojdzie do jabłka?

Wyklej na podłodze kratkę pięć na pięć pól i połóż w jednym polu papierowe jabłko. Przygotuj karty z obrazkami trzech figur: wieża chodzi prosto o dowolną liczbę pól, goniec na ukos, a król o jedno pole w każdą stronę. Dziecko losuje kartę, staje w wyznaczonym miejscu i musi dojść do jabłka, ruszając się tylko tak, jak pozwala jego figura, a grupa liczy ruchy. Szybko okaże się, że wieża dochodzi w dwóch ruchach, król potrzebuje więcej, a goniec czasem wcale nie dojdzie, bo jabłko leży na polu innego koloru. Zabawa uczy planowania drogi i pokazuje, że każda figura ma inne możliwości.

Wojna pionów

To klasyczna gra wprowadzająca do szachów. Na szachownicy każdy gracz ustawia tylko swoje osiem pionów w drugim rzędzie, tak jak w prawdziwej partii. Piony chodzą o jedno pole do przodu, z pierwszego miejsca mogą ruszyć o dwa, a bić mogą tylko na ukos do przodu. Wygrywa ten, kto pierwszy doprowadzi piona na drugi koniec planszy albo zbije wszystkie piony przeciwnika. Gra jest krótka, uczy planowania kilku ruchów naprzód i przyjmowania wygranej i przegranej z uśmiechem.

Ścieżka skoczka

Narysuj na dużej kartce szachownicę cztery na cztery pola i postaw na jednym polu figurę skoczka albo jej obrazek. Pokaż ruch skoczka: dwa pola prosto i jedno w bok, jak litera L. Dziecko palcem albo kolorowym żetonem zaznacza wszystkie pola, na które skoczek może skoczyć jednym ruchem. Potem sprawdzacie razem, czy skoczek z jednego pola dojdzie do każdego rogu, i liczycie potrzebne skoki. Zabawa ćwiczy myślenie przestrzenne i jest dla dzieci jak zagadka.

Zajęcia dla klas 1-3

Uczniowie klas 1-3 mogą grać w pełne szachy albo przynajmniej poznać wszystkie figury, a przy okazji ćwiczyć matematykę i czytanie. Dzień Szachów w klasie dobrze zamienić w mały festiwal: jedna lekcja z zagadkami, jedna z legendą, a na koniec turniej. Warto zapytać, kto z uczniów gra w szachy, i dać mu rolę pomocnika. Poniżej cztery zadania, które można prowadzić niezależnie.

Gdzie jest skarb?

Wyjaśnij, że każde pole szachownicy ma swój adres: literę kolumny od a do h i numer rzędu od 1 do 8, na przykład e4 albo b7. Uczniowie w parach rysują w zeszycie szachownicę z literami i cyframi i potajemnie zaznaczają trzy pola ze skarbem. Na zmianę podają adresy pól, a partner odpowiada „pudło” albo „skarb”, aż ktoś odnajdzie wszystkie trzy. Na koniec zapiszcie na tablicy, jak szachiści notują ruchy, na przykład e2-e4. Zajęcia ćwiczą orientację na układzie współrzędnych i dokładne czytanie oznaczeń.

Legenda o ziarnkach na szachownicy

Opowiedz starą legendę o wynalazcy szachów, który za nagrodę poprosił władcę o ziarnka zboża: jedno na pierwszym polu, dwa na drugim, cztery na trzecim i na każdym kolejnym dwa razy więcej. Władca się zaśmiał, bo wydawało mu się, że to mało. Uczniowie liczą ziarnka na pierwszych ośmiu polach: 1, 2, 4, 8, 16, 32, 64 i 128, a potem dodają je razem. Starszym możesz pokazać, jak szybko rosną liczby na drugim rzędzie. Porozmawiajcie, dlaczego władca nie mógł spełnić obietnicy, i zaznacz, że to legenda, a nie prawdziwa historia wynalezienia szachów.

Szachowy savoir-vivre

Przedstaw uczniom kilka zasad dobrego zachowania przy szachownicy: podajemy rękę na początku i na końcu, nie przeszkadzamy przeciwnikowi, a figurę, której dotknęliśmy, musimy ruszyć. Uczniowie w grupach zastanawiają się, po co są te zasady i które z nich przydają się też w innych grach i na boisku. Każda grupa zapisuje na pasku papieru jedną zasadę fair play dla całej klasy. Paski tworzą wspólny plakat przy szachownicy w klasie. Zajęcia uczą szacunku dla przeciwnika i formułowania zasad własnymi słowami.

Klasowy turniej

Na koniec dnia zorganizuj krótki turniej, w którym uczniowie grają w parach, zależnie od umiejętności pełną partię albo wojnę pionów. Każda partia trwa najwyżej dziesięć minut, a po niej gracze podają sobie ręce i zmieniają przeciwników. Nie liczcie punktów ani zwycięstw, tylko rozegrane partie, żeby nikt nie poczuł się gorszy. Uczniowie, którzy znają szachy, pełnią rolę sędziów i pomagają słabszym. Turniej uczy samodzielnego stosowania zasad i spokojnego przyjmowania wyniku.

Prace plastyczne

Przy pracach z nożyczkami dzieci pracują pod nadzorem dorosłego, a najmłodszym elementy wycinasz wcześniej. Dwulatkom zostaw prace z przyklejaniem gotowych kwadratów i ozdabianiem koron. Gotowe prace możecie ustawić na wielkiej szachownicy z papieru, którą przygotujecie razem. Przy dużych pracach z rolkami przyda się klej w sztyfcie i taśma klejąca.

Szachownica z kwadratów

• biała kartka z narysowaną siatką (dla młodszych 4 na 4, dla starszych 8 na 8 pól)
• wycięte wcześniej czarne kwadraty z papieru
• klej w sztyfcie

Dzieci przyklejają czarne kwadraty co drugie pole, tak żeby żadne dwa czarne pola nie stykały się bokiem. Młodszym zaznacz kropką pola, które mają zakryć, a starsze niech same znajdą rytm: czarne, białe, czarne, białe. W każdym kolejnym rzędzie wzór zaczyna się od innego koloru. Po skończeniu sprawdźcie, czy w prawym dolnym rogu jest jasne pole. Praca ćwiczy dostrzeganie wzoru i precyzję ruchów.

Wieża z rolki

• rolka po ręczniku papierowym albo papierze toaletowym
• czarna lub biała farba, kolorowy papier
• nożyczki, klej

Dzieci malują rolkę na biało albo na czarno. Dorosły albo starsze dziecko wycina na górnej krawędzi kilka prostokątnych ząbków, tak żeby rolka wyglądała jak blanki zamkowej wieży. Z kolorowego papieru dzieci mogą dokleić okienka i drzwi. Gotowe wieże ustawcie w dwóch rzędach, białe naprzeciwko czarnych, jak na prawdziwej szachownicy. Z tej samej rolki, z doklejoną koroną, powstanie król albo hetman.

Skoczek na patyku

• dwie gazety i taśma klejąca
• kartka brystolu z konturem głowy konia
• kredki, farby, włóczka albo paski bibuły na grzywę

Dorosły zwija gazety w mocny rulon i okleja go taśmą, żeby powstał patyk. Dzieci kolorują dwie połówki głowy konia na brystolu, a dorosły je wycina i skleja po bokach górnego końca rulonu. Do głowy dzieci doklejają grzywę z pasków bibuły albo włóczki. Z takim skoczkiem dzieci mogą potem skakać w zabawach ruchowych. Pilnuj, żeby w czasie zabawy dzieci nie celowały patykiem w innych i trzymały go przy sobie.

Korona króla i hetmana

• pasek brystolu dopasowany do obwodu głowy
• żółty albo srebrny papier, kolorowe skrawki
• klej, zszywacz (obsługuje dorosły)

Pokaż dzieciom, że korona króla ma na górze krzyżyk, a korona hetmana wygląda jak wieniec z kulkami. Dzieci wybierają, którą koronę chcą zrobić, i wyklejają pasek ząbkami z żółtego papieru. Ozdabiają go skrawkami i rysunkami, a dorosły zszywa końce, żeby korona trzymała się luźno. Korony przydadzą się w zabawie „Pion idzie tylko do przodu” i w scenariuszu. Z pomocą dorosłego koronę zrobią nawet dwulatki.

Zabawy ruchowe i muzyczne

Zabawy ruchowe z szachami polegają na tym, że dzieci poruszają się jak figury. Przygotuj wcześniej kartki z dużymi obrazkami figur i naucz dzieci umówionych póz. Najlepiej prowadzić je na sali gimnastycznej albo na boisku, gdzie można wykleić dużą kratkę. Młodszym wystarczą dwie lub trzy figury, starszym wszystkie.

Figury na sygnał

Dzieci biegają swobodnie przy muzyce. Gdy muzyka cichnie, podnosisz obrazek figury, a dzieci przybierają umówioną pozę: przy wieży stoją prosto z rękami w górze, przy skoczku robią skok z obrotem, przy pionie jeden krok do przodu, a przy królu stają dumnie z rękami nad głową w kształcie korony. Po chwili muzyka wraca i zabawa trwa dalej. Starszym dzieciom pokazuj obrazki coraz szybciej. Zabawa ćwiczy refleks, pamięć i łączenie obrazka z ruchem.

Ruch po liniach

Wyklej na podłodze dużą kratkę albo użyj linii na sali gimnastycznej. Dzieci podzielone na dwie grupy są wieżami i gońcami. Wieże mogą chodzić tylko wzdłuż prostych linii, a gońce tylko na ukos przez środek pól. Gdy grasz na bębenku, dzieci poruszają się w rytmie, a przy przerwie w muzyce zatrzymują się i sprawdzasz, czy wszyscy stoją tam, gdzie wolno ich figurze. Zabawa uczy świadomego ruchu w przestrzeni i rozróżniania prosto i na ukos.

Białe zaczynają

Podziel dzieci na dwie grupy: białe i czarne, na przykład z szarfami w dwóch kolorach. Grasz na instrumencie krótkie motywy muzyczne, a grupy na zmianę odpowiadają ruchem: najpierw białe robią jeden ruch, na przykład klaszczą albo podskakują, a potem czarne powtarzają to samo. Kto ruszy się nie w swojej kolejce, wykonuje jeden przysiad. Potem zamieniacie kolory i zaczynają inne dzieci. Zabawa ćwiczy czekanie na swoją kolej, słuchanie muzyki i przypomina zasadę, że w szachach pierwszy ruch mają białe.

Scenariusz zajęć na Dzień Szachów

Temat	Poznajemy szachowe figury
Grupa wiekowa	5-6 lat
Czas	około 45 minut
Cele	dziecko rozpoznaje i nazywa co najmniej cztery figury szachowe; wie, jak porusza się pion i wieża; czeka na swoją kolej w grze; podaje rękę przeciwnikowi przed grą i po niej
Pomoce	szachownica i komplet figur, worek z figurami, kartki z obrazkami figur, taśma malarska do wyklejenia kratki, papierowe jabłko, papierowe korony
Przebieg	1. Powitanie (5 minut): pokazujesz szachownicę, dzieci mówią, co widzą, i liczą pola w jednym rzędzie. 2. Worek z figurami (7 minut): dzieci poznają figury dotykiem i nazywają je. 3. Ciekawostki (5 minut): trzy ciekawostki o królu, skoczku i pionie. 4. Figury na sygnał (6 minut): zabawa ruchowa z obrazkami figur. 5. Kto dojdzie do jabłka? (10 minut): dzieci poruszają się po kratce jak wieża, goniec i król. 6. Wojna pionów (8 minut): pokaz gry w parze przez ciebie i jedno dziecko, a potem kilka par próbuje zagrać. 7. Podsumowanie (4 minuty): dzieci podają sobie ręce i mówią, która figura najbardziej im się spodobała.
Zakończenie	Każde dziecko dostaje papierową koronę i słyszy, że dzisiaj, jak pion, który doszedł do końca planszy, zostało szachowym hetmanem.
Ewaluacja	Pokazujesz figury, a dzieci je nazywają; pytasz, czy pion może iść do tyłu i która figura skacze. Obserwuj, które dzieci czekały na swoją kolej i czy pamiętały o podaniu ręki.

Jeśli w okolicy działa klub szachowy, zapytaj, czy któryś z trenerów mógłby przyjść na krótką wizytę albo zaprosić grupę na pokaz. Wielu trenerów pracuje z dziećmi już od pięciu lat i chętnie pokazuje proste gry wprowadzające. Dobrym pomysłem jest też stała szachownica w kąciku gier, do której dzieci mogą wracać po Dniu Szachów. Po kilku tygodniach sprawdzisz, kto zapamiętał zasady i komu gra spodobała się na dłużej.

Książki, wiersze i piosenki

Uczniom klas 1-3 przeczytaj fragmenty książki Lewisa Carrolla „Po drugiej stronie lustra”, dalszego ciągu „Alicji w Krainie Czarów”. Alicja przechodzi w niej przez lustro do krainy, która jest wielką szachownicą, spotyka Białą i Czarną Królową i sama wędruje jak pion, żeby na końcu zostać królową. To dobry punkt wyjścia do rozmowy o tym, że pion, który dojdzie do końca planszy, może zamienić się w hetmana. Młodszym dzieciom opowiedz tę historię własnymi słowami, pokazując ruch na szachownicy. Poniżej dwie krótkie rymowanki napisane przez serwis dzien.edu.pl, które możesz dowolnie wykorzystywać w grupie.

• Rymowanka serwisu dzien.edu.pl: Pion maszeruje krok za krokiem, nie zawraca, nie chodzi bokiem. Gdy na końcu planszy stanie, hetmanem zostaje, niesłychanie!
• Rymowanka serwisu dzien.edu.pl: Konik skacze literką L, przeskakuje, ma swój cel. Wieża prosto, goniec w bok, każdy zna swój szachowy krok.

Jak zaangażować rodziców

Kilka dni wcześniej wywieś na tablicy albo wyślij przez dziennik informację: „20 lipca obchodzimy Światowy Dzień Szachów. Będziemy poznawać figury szachowe i uczyć się czekania na swoją kolej. Prosimy, aby dzieci przyszły w białych albo czarnych ubraniach, a jeśli macie w domu szachy, mogą je przynieść podpisane.”. Jako zadanie do domu zaproponuj rodzinną grę w wojnę pionów albo dowolną grę planszową, w której dziecko ćwiczy podawanie ręki po partii. Uczniom klas 1-3 zaproponuj, żeby nauczyli jednego domownika ruchu skoczka.

Zapytaj rodziców, czy ktoś gra w szachy i mógłby przyjść na pół godziny, żeby zagrać z dziećmi albo pokazać, jak wygląda prawdziwa partia. Dziadkowie często grają w szachy i chętnie dzielą się tym z wnukami, więc to dobra okazja, by zaprosić ich do przedszkola. Możesz też poprosić o wypożyczenie kilku kompletów szachów na jeden dzień, żeby więcej par mogło grać jednocześnie. Udział jest zawsze dobrowolny.

Najczęstsze pytania