Dzień Pączka to potoczna nazwa tłustego czwartku, który przypada w ostatni czwartek przed Wielkim Postem, więc co roku wypada innego dnia, najczęściej w lutym. W 2027 roku tłusty czwartek wypada 4 lutego, a w 2028 roku 24 lutego. To jedno z tych świąt, które dzieci znają z domu, bo tego dnia w wielu rodzinach je się pączki i faworki, a przed cukierniami stoją kolejki. Dzień pączka w przedszkolu to jednak coś więcej niż słodki poczęstunek. To okazja, żeby porozmawiać o dawnych zwyczajach, o tym, jak rośnie ciasto i dlaczego czasem jemy słodycze, a na co dzień wybieramy coś zdrowszego.
We wpisie znajdziesz krótką historię tłustego czwartku, ciekawostki o pączkach do przeczytania dzieciom i zabawy dla czterech grup wiekowych: 2-3 lata, 3-4 lata, 5-6 lat oraz klasy 1-3. Do tego prace plastyczne, zabawy ruchowe, scenariusz zajęć na około 45 minut, rymowanki i pomysły na współpracę z rodzicami. Większość zabaw nie wymaga jedzenia, bo w wielu grupach są dzieci z alergiami albo na specjalnych dietach. Tam, gdzie pojawia się poczęstunek, piszemy wprost o alergiach i o zgodzie rodziców. Smażenia w głębokim tłuszczu nie proponujemy w ogóle, bo gorący olej i dzieci to zbyt duże ryzyko.
W skrócie
- Data: święto ruchome, ostatni czwartek przed Wielkim Postem, 52 dni przed Wielkanocą; wypada między 29 stycznia a 4 marca (2027: 4 lutego, 2028: 24 lutego).
- Zasięg: tradycja ludowa obchodzona w całej Polsce, nie jest dniem wolnym.
- Od kiedy: zwyczaj bardzo dawny, słodkie pączki jada się w Polsce od około XVI-XVII wieku.
- Wiek: zabawy dla dzieci od 2 lat do klasy 3.
- Czego potrzebujesz: papier, bibuła, masa solna lub plastelina, farby, papierowe talerzyki, woreczki gimnastyczne, chusta animacyjna, obręcze.
Historia Dnia Pączka
Tłusty czwartek nie ma jednego twórcy ani daty ustanowienia, bo to zwyczaj ludowy, który przez wieki przekazywano z pokolenia na pokolenie. Wypada w ostatni czwartek przed Wielkim Postem, czyli 52 dni przed Wielkanocą, dlatego jego data zmienia się co roku i może przypaść między 29 stycznia a 4 marca. Rozpoczyna ostatni tydzień karnawału, który kończy się ostatkami we wtorek przed Środą Popielcową. Dawniej ludzie przed długim postem chcieli się najeść do syta i zjeść to, co tłuste i sycące, bo przez kolejne tygodnie mieli jeść skromnie. Stąd nazwa: tłusty czwartek, czyli dzień tłustego jedzenia.
Pączki, które dziś kojarzymy z tym dniem, dawniej wyglądały i smakowały zupełnie inaczej. Były robione z ciasta chlebowego i nadziewane słoniną albo mięsem, a nie konfiturą. Słodkie pączki pojawiły się w Polsce mniej więcej w XVI i XVII wieku. Istniał zwyczaj, że w jednym z pączków zapiekano orzech albo migdał, a osoba, która na niego trafiła, miała mieć szczęście i powodzenie. Obok pączków na stołach pojawiały się faworki, nazywane też chrustem albo chruścikami, czyli cienkie, kruche wstążki ciasta posypane cukrem pudrem.
Z tłustym czwartkiem wiąże się znane przysłowie ludowe: „Powiedział Bartek, że dziś tłusty czwartek, a Bartkowa uwierzyła, dobrych pączków nasmażyła”. W dawnej Małopolsce ten dzień nazywano combrowym czwartkiem, od nazwiska krakowskiego burmistrza, o którym krążyły legendy. Podobne zwyczaje świętowania przed postem istnieją w wielu krajach, na przykład francuski Mardi Gras czy wschodniosłowiańska masłenica. W Stanach Zjednoczonych jest też zupełnie inne święto, National Donut Day, czyli Narodowy Dzień Pączka z dziurką, obchodzony w pierwszy piątek czerwca. Ustanowiła go w 1938 roku w Chicago Armia Zbawienia, żeby zbierać pieniądze dla potrzebujących, ale z polskim tłustym czwartkiem nie ma ono nic wspólnego.
Dziś tłusty czwartek to przede wszystkim dzień jedzenia pączków w domach, szkołach i biurach. W przedszkolach warto go świętować z umiarem: pokazać tradycję, pobawić się, porozmawiać o słodyczach, ale nie zamieniać dnia w maraton jedzenia. Jeśli planujesz więcej zajęć kulinarnych w ciągu roku, pasują do nich także Dzień Naleśnika, Dzień Gofra i Dzień Pieczenia.
Po co obchodzić Dzień Pączka z dziećmi
Tłusty czwartek to dobry punkt wyjścia do rozmowy o tradycjach. Dzieci dowiadują się, że niektóre zwyczaje mają setki lat, że dawniej ludzie jedli inaczej niż dziś i że kalendarz ma swoje rytmy, na przykład karnawał i post. To wspiera poczucie przynależności do rodziny i wspólnoty, bo dziecko może porównać, jak świętuje się w domu, a jak u kolegów. Przy okazji ćwiczy się szacunek dla różnic: w jednej rodzinie je się pączki, w innej faworki, a w jeszcze innej nie obchodzi się tego dnia wcale. Wszystkie te sytuacje są w porządku i warto to dzieciom powiedzieć.
Drugi ważny cel to edukacja zdrowotna. Pączek jest smaczny, ale bardzo słodki i tłusty, więc to dobra okazja, żeby porozmawiać o tym, że słodycze jemy od święta, a na co dzień wybieramy owoce, warzywa i pełnowartościowe posiłki. Nie chodzi o straszenie ani zakazy, tylko o zrozumienie, że różne jedzenie służy różnym celom. Zabawy z masą solną, lepienie pączków z plasteliny i wycinanie faworków z papieru rozwijają małą motorykę, a zabawy ruchowe z „pączkami” z woreczków ćwiczą koordynację. Liczenie pączków, sortowanie nadzień i doświadczenie z drożdżami wspierają rozwój poznawczy.
Ciekawostki o pączkach dla dzieci
Przeczytaj dzieciom trzy lub cztery ciekawostki na jedno spotkanie, a resztę zostaw na kolejne dni. Przed każdą zadaj pytanie, na przykład „Jak myślicie, czym dawniej nadziewano pączki?”, i dopiero potem przeczytaj odpowiedź. Dzieci zwykle nie wierzą, że pączek mógł być z mięsem, i ta ciekawostka budzi najwięcej emocji.
- Dawniej pączki nadziewano słoniną i mięsem. Słodkie pączki z konfiturą to wynalazek późniejszy.
- Kto trafił na orzech, miał mieć szczęście. Dawno temu w jednym pączku chowano orzech albo migdał, a znalazca miał mieć powodzenie przez cały rok.
- Ciasto rośnie dzięki drożdżom. Drożdże to maleńkie żywe organizmy, które wytwarzają gaz, a bąbelki gazu nadmuchują ciasto od środka.
- Jasny pasek dookoła pączka to dobry znak. Lekki pączek unosi się w tłuszczu, więc jego środek nie smaży się tak mocno i zostaje jaśniejszy.
- Tradycyjnym nadzieniem jest konfitura z płatków róży. Dziś pączki nadziewa się też marmoladą, budyniem albo kremem.
- Faworki mają kilka nazw. W różnych częściach Polski mówi się na nie chrust albo chruściki, bo wyglądają jak suche gałązki.
- Tłusty czwartek wędruje po kalendarzu. Co roku wypada innego dnia, bo zależy od daty Wielkanocy.
- W Niemczech też jada się pączki. Mają inną nazwę i są podobne do naszych, a w Ameryce popularne są pączki z dziurką w środku.
- Pączki smaży się w bardzo gorącym tłuszczu. Dlatego robi to wyłącznie dorosły, a dzieci trzymają się z daleka od kuchenki.
Zabawy dla najmłodszych (2-3 lata)
U najmłodszych stawiaj na zmysły, proste ruchy i powtarzanie słów. Nie używaj prawdziwego jedzenia jako zabawki i nie dawaj maluchom drobnych elementów, na przykład koralików jako „posypki” czy groch, bo mieszczą się w buzi. Jeśli planujesz poczęstunek, zapytaj wcześniej rodziców o alergie i uzyskaj ich zgodę.
Pączek rośnie
Dzieci kucają w kole, zwinięte w małe kulki, i są pączkami z ciasta, które dopiero co wyrobiono. Spokojnym głosem opowiadasz: „Ciasto odpoczywa w cieplutkim miejscu i powoli rośnie”. Dzieci podnoszą się bardzo wolno, rozkładają ręce i nadmuchują policzki, aż staną się wielkimi, puszystymi pączkami. Na hasło „posypujemy cukrem” wszyscy delikatnie stukają palcami po głowie i ramionach. Zabawa rozwija kontrolę nad ciałem, wycisza i w prosty sposób pokazuje, że ciasto rośnie.
Pączki z papieru do koszyka
Zgnieć wcześniej z brązowego papieru albo gazety kilkanaście dużych kul i owiń je taśmą, żeby się nie rozwijały. Rozsyp „pączki” po dywanie i postaw na środku duży koszyk, czyli cukiernię. Dzieci zbierają pączki i wrzucają je do koszyka, licząc z tobą na głos. Potem przesypujecie je do drugiego koszyka, bo „pączki jadą do sklepu”. Zabawa ćwiczy chwyt, rzut i pierwsze liczenie, a przy okazji uczy słów „pełny” i „pusty”.
Lepimy pączki
Przygotuj masę solną albo miękką ciastolinę w dużych porcjach. Pokazujesz, jak zrobić kulkę, turlając kawałek masy między dłońmi, a potem spłaszczyć ją delikatnie, żeby wyglądała jak pączek. Dzieci lepią swoje pączki, a ty pomagasz tym, którym masa się rozpada. Wyjaśnij, że masy nie jemy, nawet jeśli wygląda jak ciasto, i pilnuj, żeby dzieci nie wkładały jej do buzi. Zabawa rozwija dłonie i jest bardzo przyjemna sensorycznie.
Zabawy dla 3- i 4-latków
W tym wieku dzieci chętnie odgrywają role i bawią się w sklep. To dobry moment, żeby w zabawie przećwiczyć liczenie, grzeczne zwroty i rozmowę o tym, co jemy często, a co od święta. Wszystkie „pączki” w tych zabawach są z papieru, masy solnej albo materiału.
Cukiernia
Z papierowych albo materiałowych pączków zróbcie wystawę w cukierni na stoliku. Jedno dziecko jest cukiernikiem, a pozostałe po kolei przychodzą jako klienci i proszą: „Dzień dobry, poproszę dwa pączki z różą”. Cukiernik odlicza pączki, podaje na talerzyku i mówi „proszę”, a klient płaci papierowymi monetami i mówi „dziękuję, do widzenia”. Po kilku klientach zmieniacie role. Zabawa ćwiczy liczenie w zakresie pięciu, zwroty grzecznościowe i pewność siebie w rozmowie.
Co jemy od święta?
Przygotuj obrazki różnych potraw: jabłko, marchewka, kanapka, zupa, jogurt, pączek, tort, lody i cukierki. Na podłodze połóż dwie obręcze: w jednej obrazek słońca, co oznacza „jemy często”, w drugiej obrazek balonika, co oznacza „jemy od święta”. Dzieci po kolei losują obrazek i decydują, do której obręczy go położyć, a ty pytasz dlaczego. Zabawa uczy prostych zasad zdrowego jedzenia bez straszenia i zakazów.
Nadzienie w pączku
Wytnij z papieru dużego pączka przeciętego na pół, żeby było widać, że w środku jest puste miejsce. Przygotuj małe kartoniki w kolorach nadzień: czerwony to konfitura z róży, żółty budyń, fioletowy marmolada ze śliwek, brązowy krem czekoladowy. Dziecko losuje kartonik, nazywa kolor i nadzienie, a potem wkłada kartonik do pączka. Na koniec zapytaj, które nadzienie lubi każde dziecko, i zróbcie prosty wykres z kartoników. Zabawa ćwiczy nazywanie kolorów, a wykres jest pierwszym zetknięciem z porównywaniem liczebności.
Zabawy dla 5- i 6-latków
Starsze przedszkolaki mogą już obserwować proste doświadczenia, liczyć w większym zakresie i rozmawiać o tradycjach. To dobry wiek na wprowadzenie historii pączka z mięsem i orzecha na szczęście, bo dzieci rozumieją już, że „dawniej” oznacza bardzo długo temu.
Drożdże w butelce
Przygotuj plastikową butelkę, ciepłą (nie gorącą) wodę, łyżeczkę cukru, trochę drożdży i balonik. Doświadczenie wykonuje dorosły, a dzieci obserwują z bezpiecznej odległości: do butelki wlewasz wodę, dodajesz cukier i rozkruszone drożdże, mieszasz i nakładasz balonik na szyjkę. Po kilkunastu minutach balonik zaczyna się unosić, bo drożdże wytwarzają gaz. Wytłumacz, że to samo dzieje się w cieście na pączki i dlatego ciasto rośnie. Po doświadczeniu balonik zdejmuje i wyrzuca dorosły, a dzieci się nim nie bawią. Zabawa jest wstępem do rozmowy o żywych organizmach i o tym, co dzieje się w kuchni.
Pączek ze szczęściem
Przygotuj z papieru tyle pączków, ile jest dzieci, i do jednego z nich przyklej od spodu rysunek orzecha. Opowiedz o dawnym zwyczaju chowania orzecha w pączku na szczęście. Dzieci po kolei wybierają pączek i odwracają go, a ten, kto znajdzie orzech, zostaje „szczęściarzem dnia” i wybiera następną zabawę. W kolejnych rundach możesz ukryć więcej orzechów i poprosić dzieci o policzenie, ile szczęściarzy jest w grupie. Zabawa pokazuje dawną tradycję w bezpieczny sposób i ćwiczy cierpliwe czekanie na swoją kolej.
Przepis w obrazkach
Przygotuj sześć obrazków pokazujących kolejne kroki robienia pączków: mąka, mleko i drożdże w misce, wyrabianie ciasta, ciasto rośnie pod ściereczką, formowanie kulek, smażenie przez dorosłego, posypywanie cukrem. Pomieszaj obrazki i poproś dzieci, żeby ułożyły je w dobrej kolejności. Potem dzieci opowiadają przepis własnymi słowami, używając słów „najpierw”, „potem”, „na końcu”. Przy obrazku smażenia zatrzymaj się i ustalcie, że przy gorącym tłuszczu pracuje tylko dorosły. Zabawa ćwiczy myślenie przyczynowo-skutkowe i opowiadanie w porządku czasowym.
Liczymy pączki
Na tacach z papieru rozłóż papierowe pączki w różnych ilościach, od trzech do dziesięciu. Dzieci w parach dostają karty z zadaniami: „Na tacy było 6 pączków, zjedliśmy 2, ile zostało?”, „Mama kupiła 4 pączki z różą i 3 z budyniem, ile razem?”. Pary rozwiązują zadania, przesuwając papierowe pączki, a potem pokazują wynik reszcie grupy. Zabawa ćwiczy dodawanie i odejmowanie na konkretach, a tematyka sprawia, że dzieci liczą z zapałem.
Zajęcia dla klas 1-3
Uczniowie mogą czytać krótkie teksty o tradycjach, pisać przepisy i liczyć pieniądze. Tłusty czwartek w szkole to dobra okazja do połączenia edukacji polonistycznej, matematycznej i przyrodniczej. Jeśli klasa planuje wspólny poczęstunek, ustal to z rodzicami i sprawdź listę alergii, bo pączki zawierają gluten, jaja i mleko.
Przysłowie o Bartku
Napisz na tablicy przysłowie „Powiedział Bartek, że dziś tłusty czwartek, a Bartkowa uwierzyła, dobrych pączków nasmażyła”. Uczniowie czytają je na głos, szukają rymów i zastanawiają się, co znaczy. Porozmawiajcie, czym jest przysłowie i dlaczego ludzie przekazywali je sobie przez pokolenia. Potem uczniowie w parach piszą własne, dwuwierszowe przysłowie o tłustym czwartku albo o innym święcie. Zajęcia ćwiczą czytanie, szukanie rymów i pisanie krótkiej formy.
Pączek dawniej i dziś
Przygotuj dwa krótkie teksty: jeden o pączkach dawnych, z ciasta chlebowego ze słoniną lub mięsem, drugi o pączkach dzisiejszych, słodkich, z różą i lukrem. Uczniowie czytają teksty w parach i wypełniają tabelę z dwiema kolumnami: „dawniej” i „dziś”, wpisując nadzienie, smak i okazję. Na koniec rozmawiacie, co się zmieniło i dlaczego, a uczniowie wymyślają, jak mógłby wyglądać pączek za sto lat. Zajęcia ćwiczą czytanie ze zrozumieniem i porównywanie informacji.
Zakupy w cukierni
Przygotuj cennik z wymyślonymi, okrągłymi cenami: pączek z różą, pączek z budyniem, faworki na wagę, pączek z lukrem. Uczniowie dostają zadania: „Masz 20 złotych, kup pączki dla całej rodziny”, „Ile zapłacisz za 3 pączki z różą i 2 z budyniem?”, „Ile reszty dostaniesz?”. Po rozwiązaniu zadań uczniowie w parach bawią się w sklep z papierowymi pieniędzmi. Zajęcia ćwiczą dodawanie, mnożenie i liczenie reszty w zakresie dostosowanym do klasy.
Mój przepis
Uczniowie wymyślają przepis na „pączek marzeń”: z jakim nadzieniem, jaką posypką, w jakim kształcie. Piszą go jak prawdziwy przepis, z listą składników i ponumerowanymi krokami, a potem rysują gotowy pączek. Przypomnij, że smażenie zawsze robi dorosły, i poproś, żeby to zapisali w przepisie. Z przepisów zróbcie klasową książkę kucharską. Zajęcia ćwiczą pisanie tekstu użytkowego, używanie czasowników w trybie rozkazującym i liczebników.
Prace plastyczne
Przy pracach z nożyczkami dzieci pracują pod nadzorem dorosłego, a najmłodszym elementy wycinasz wcześniej sama. Prace z masy solnej schną kilka dni, więc zacznij je z wyprzedzeniem albo zostaw do wyschnięcia po święcie.
Pączek z papierowego talerzyka
- papierowy talerzyk
- brązowa i jasnobrązowa farba, pędzel
- biała bibuła albo biały papier, klej
Dzieci malują talerzyk na brązowo, a środek zostawiają jaśniejszy, jak pasek na prawdziwym pączku. Po wyschnięciu drą białą bibułę na małe kawałki i przyklejają je na górze pączka jako lukier albo cukier puder. Starsze dzieci mogą dokleić czerwone kawałki bibuły jako konfiturę wypływającą z boku. Gotowe pączki powieście na tablicy jako wystawę cukierni. Tę pracę zrobią nawet dwulatki, z pomocą przy malowaniu.
Pączki z masy solnej
- masa solna (mąka, sól, woda)
- farby plakatowe, pędzel
- papierowa tacka
Dzieci lepią z masy solnej kulki wielkości mandarynki i lekko je spłaszczają. Po wyschnięciu, czyli po kilku dniach w temperaturze pokojowej, malują je na brązowo i ozdabiają białą farbą jako lukrem. Gotowe pączki układacie na tacce i robicie z nich „cukiernię” do zabaw tematycznych. Przypomnij dzieciom, że masy solnej nie jemy.
Faworki z papieru
- paski jasnobrązowego lub żółtego papieru
- nożyczki
- biała kreda albo biała farba
Dzieci tną paski papieru na krótsze kawałki, a w środku każdego kawałka dorosły albo starsze dziecko nacina szczelinę. Jeden koniec paska przewlekają przez szczelinę, tak jak przewleka się ciasto na prawdziwe faworki, i powstaje skręcona wstążka. Na koniec posypują faworki „cukrem pudrem”, czyli pocierają je białą kredą albo stemplują pędzlem z białą farbą. Praca ćwiczy precyzję palców i cierpliwość.
Zabawy ruchowe i muzyczne
W tłusty czwartek dzieci mają dużo energii, a słodycze jej nie ubywa, więc ruch jest bardzo potrzebny. Woreczki gimnastyczne świetnie udają pączki.
Pączek na głowie
Każde dziecko dostaje woreczek gimnastyczny, który jest pączkiem. Najpierw dzieci chodzą po sali z pączkiem na głowie, starając się go nie zgubić, potem z pączkiem na ramieniu, na płaskiej dłoni i na plecach, idąc na czworakach. Na koniec cukiernik, czyli ty, zbiera pączki do koszyka i dzieci podają je, podrzucając lekko do góry. Zabawa rozwija równowagę, koordynację i kontrolę ruchu.
Pączki na chuście
Dzieci trzymają chustę animacyjną, a na środku kładziesz kilka woreczków albo papierowych pączków. Dzieci podrzucają chustą pączki do góry, tak żeby „smażyły się” z obu stron, ale nie spadały na podłogę. Na hasło „pączki gotowe” chusta powoli opada, a dzieci posypują pączki cukrem, czyli delikatnie stukają palcami w chustę. Zabawa uczy współpracy i kontroli siły.
Ciasto rośnie w rytm
Dzieci siedzą w kucki. Grasz na bębenku albo klaszczesz: przy wolnym rytmie dzieci powoli rosną, przy szybkim rosną szybciej, a przy ciszy zatrzymują się w miejscu. Gdy staną wysoko jak wielki pączek, uderzasz mocno w bębenek, a pączki „opadają” z powrotem do kucka. W kolejnych rundach zmieniaj tempo i dodaj hasło „pączek się turla”, przy którym dzieci turlają się po macie. Zabawa rozwija słuch, reakcję na tempo i sprawność całego ciała.
Scenariusz zajęć: Dzień Pączka w przedszkolu
| Temat | Tłusty czwartek dawniej i dziś |
| Grupa wiekowa | 5-6 lat |
| Czas | około 45 minut |
| Cele | dziecko wie, czym jest tłusty czwartek i że to dawna tradycja; wie, dlaczego ciasto rośnie; rozumie, że słodycze jemy od święta; układa historyjkę obrazkową w kolejności |
| Pomoce | papierowe pączki, obrazki potraw, dwie obręcze, obrazki kroków robienia pączków, butelka, drożdże, cukier, ciepła woda, balonik, woreczki gimnastyczne, papierowe talerzyki, farby |
| Przebieg | 1. Powitanie (5 minut): pytasz dzieci, co jedzą w domu w tłusty czwartek, i mówisz o dawnych pączkach z mięsem. 2. Drożdże w butelce (7 minut): przygotowujesz doświadczenie, a dzieci wracają do niego na koniec zajęć. 3. Przepis w obrazkach (7 minut): dzieci układają kroki robienia pączków w kolejności. 4. Pączek na głowie (7 minut): zabawa ruchowa z woreczkami. 5. Co jemy od święta? (7 minut): sortowanie obrazków potraw. 6. Pączek ze szczęściem (5 minut): szukanie orzecha na szczęście. 7. Pączek z talerzyka (7 minut): praca plastyczna, a na koniec sprawdzenie balonika. |
| Zakończenie | Dzieci oglądają nadmuchany balonik i wyjaśniają własnymi słowami, dlaczego ciasto rośnie. Każde mówi, jakie nadzienie lubi najbardziej. |
| Ewaluacja | Dzieci odpowiadają kciukiem w górę albo w dół na pytania: czy pączki jemy codziennie, czy dawniej pączki były z mięsem, czy dziecko może smażyć pączki. Obserwuj, kto ułożył przepis w kolejności bez pomocy. |
Jeśli po zajęciach chcesz poczęstować dzieci pączkami, zapytaj wcześniej wszystkich rodziców o alergie i nietolerancje pokarmowe oraz uzyskaj ich zgodę na poczęstunek. Pączki zawierają gluten, jaja i mleko, a nadzienia mogą zawierać orzechy. Dla dzieci na specjalnej diecie przygotuj inny poczęstunek, tak żeby nikt nie siedział z pustym talerzykiem. Dobrym pomysłem jest podzielenie pączków na połówki albo ćwiartki, bo cały pączek to dla przedszkolaka bardzo dużo cukru.
Książki, wiersze i piosenki
Najpewniejszym tekstem na ten dzień jest przysłowie ludowe o Bartku i Bartkowej, które przytaczamy w historii. Ludowe przysłowia nie mają autora, więc można je swobodnie czytać i powtarzać z dziećmi. Nie podajemy tytułów współczesnych wierszy o pączkach, bo nie mamy pewności co do ich wydań, a cudzych tekstów nie cytujemy. Zamiast tego proponujemy dwie krótkie rymowanki napisane przez serwis dzien.edu.pl, które możesz dowolnie wykorzystywać w grupie, na przykład przy zabawie „Pączek rośnie” albo przy sprzątaniu po pracy plastycznej.
- Rymowanka serwisu dzien.edu.pl: Ciasto w misce rośnie, rośnie, puchnie sobie bardzo radośnie. W środku róża, lukier z góry, pączek słodki jak z chmury.
- Rymowanka serwisu dzien.edu.pl: W tłusty czwartek, raz do roku, pączek leży na talerzyku. Jeden zjem, a jutro gruszkę, bo i owoc cieszy brzuszek.
Jak zaangażować rodziców
Kilka dni wcześniej wywieś na tablicy albo wyślij przez dziennik informację: „W tłusty czwartek obchodzimy w przedszkolu Dzień Pączka. Będziemy poznawać tradycję, robić doświadczenie z drożdżami i pączki z masy solnej. Prosimy o informację o alergiach pokarmowych dziecka i o zgodę na ewentualny poczęstunek.”. Dobrze jest dołączyć do informacji krótką zgodę do podpisania, żeby nikt nie został pominięty. Jako zadanie do domu zaproponuj rozmowę z babcią albo dziadkiem: jak dawniej obchodzono tłusty czwartek w ich domu i co wtedy jedzono. W klasach 1-3 dobrze sprawdza się krótki wywiad zapisany w zeszycie.
Jeśli rodzice chcą przynieść pączki dla całej grupy, poproś, żeby ustalili to wcześniej z tobą. W ten sposób unikniesz sytuacji, w której dzieci dostają kilka pączków od różnych rodziców, a dzieci z alergią siedzą bez poczęstunku. Możesz zaproponować rodzicom, żeby zamiast pączków przynieśli owoce, a pączek był tylko jeden, symboliczny. Chętni rodzice mogą też przyjść i opowiedzieć, jak w ich rodzinie robi się pączki albo faworki, co dzieci zawsze słuchają z ogromnym zainteresowaniem.
Najczęstsze pytania
Dzień Pączka to tłusty czwartek, czyli ostatni czwartek przed Wielkim Postem, 52 dni przed Wielkanocą. Wypada między 29 stycznia a 4 marca, w 2027 roku 4 lutego, a w 2028 roku 24 lutego.
To dawna tradycja ludowa związana z końcem karnawału. Przed długim postem ludzie jedli tłuste i sycące potrawy. Dawniej pączki nadziewano słoniną i mięsem, a słodkie pojawiły się w Polsce około XVI i XVII wieku.
Połącz tradycję z zabawą: opowiedz o dawnych pączkach, zrób doświadczenie z drożdżami, pączki z masy solnej i zabawy ruchowe z woreczkami. Poczęstunek jest dodatkiem, a nie głównym punktem. Gotowy scenariusz na 45 minut znajdziesz powyżej.
Tak, ale najlepiej po uzgodnieniu z nauczycielką, która zna listę alergii w grupie. Pączki zawierają gluten, jaja i mleko, więc dla części dzieci trzeba przygotować inny poczęstunek.
Nie. Amerykański National Donut Day przypada w pierwszy piątek czerwca i ustanowiła go w 1938 roku Armia Zbawienia. Polski Dzień Pączka to tłusty czwartek, dawna tradycja przed Wielkim Postem.
Dodaj komentarz